Change & storytelling
Verhaalstrategie

Verhalenderwijs veranderen II

By on 14 april 2014

We zien de wereld niet zoals hij is, maar zoals wij zijn. Mensen beleven de werkelijkheid vanuit een eigen referentiekader, een eigen frame. Toch hebben we het gevoel dat we alles helder en objectief zien. Zo lopen we allemaal rond met een bloedeigen blinde vlek. Wie goed kan cijferen, ziet overal cijfers. Wie goed kan hameren, denkt dat alles een spijker is. Zie hier de hoofdoorzaak van alle misverstanden. De oplossing: verdiep je in elkaars sociale werkelijkheid. Samenwerken verloopt ineens een stuk soepeler…

Onderstaande tekening is bij velen bekend. Oorspronkelijk ging het om een Harvard-experiment dat zich over de wereld heeft verspreid via ‘The seven habits of highly effective people‘ van de onlangs overleden Stephen Covey. Studenten werd gevraagd om de tekening te beoordelen. Zie je een vrouw? Hoe oud is die vrouw? Wat draagt ze? Het experiment toont aan dat mensen hetzelfde kunnen zien en het tegelijkertijd volslagen oneens kunnen zijn.

Old woman young woman

Als je goed kijkt, zie je zowel een jonge, knappe vrouw als een oud besje. Kijk er eens ‘objectief’ naar: dezelfde zwarte lijnen, dezelfde witte vlakken. Jonge of oude vrouw, wie heeft er gelijk? Allebei! Dat is niet logisch, dat is psychologisch. We zien hetzelfde, maar geven er een andere betekenis aan. Extrapoleer dit naar het dagelijks denken en handelen binnen organisaties. Er is een gezamenlijk doel, een missie en een visie. Dat staat zwart op wit. Voor iedereen duidelijk… toch?

Formele communicatie binnen bedrijven is te vergelijken met de lijnen en  vlakken van bijgaande tekening. Objectief krijgt iedereen hetzelfde voorgeschoteld, subjectief interpreteert iedereen het anders. Dit kan
enorm schadelijk zijn bij grote koerswijzigingen. Om dit te doorbreken is het nodig om abstracte lijnen en vlakken concreet te maken. Zo komen de betekenisverschillen vanzelf aan het licht en ontstaat er discussie vooraf.  In plaats van achteraf.

Een effectieve manier om dit te bereiken is het toepassen van storytelling. Bijvoorbeeld: geef medewerkers de opdracht om een belangrijke ontwikkeling (reorganisatie, fusie, anders) te vertalen in een concreet verhaal. Een verhaal in klassieke zin, dus met een begin, een midden en een eind. Met een hoofdpersoon die het beoogde doel nastreeft en onderweg op obstakels stuit die hij of zij moet zien te overwinnen. Dit verhaal wordt vervolgens gedeeld in groepsverband.

Het mooie van verhalen is dat ze feiten verpakken in emoties. Abstracte zaken worden concreet gemaakt in het handelingsverloop van een verhaal. Daardoor ontstaat betekenis. De beschreven ontwikkeling wordt getoond door de ogen van een held, waarmee je ook zicht krijgt op het referentiekader van de verteller. Je krijgt een inkijkje in zijn of haar sociale werkelijkheid waardoor er begrip ontstaat. Vanuit dit begrip ontstaat er ook ruimte om deze kijk op de realiteit positief te beïnvloeden.

TAGS
RELATED POSTS

LEAVE A COMMENT

Gert van Exel
Oosterbeek

Ik ben een ervaren communicatieprofessional met een universitaire achtergrond Economie. Sinds 1995 ben ik actief in de wereld van communicatie, marketing & infotainment. De laatste jaren focus ik me vooral op verhaalstrategie en storytelling. Op het snijvlak van strategie, creatie en storytelling 'empower' ik ondernemers en marcom-professionals om op zinvolle en effectieve wijze hun cirkel van invloed te vergroten.

Portfolio Present & Past
Story of Johnny
Ontroerend: value in action